Çimlerde sararma; yanlış sulama, besin eksikliği, hatalı biçim, drenaj sorunu, yoğun kullanım, hastalık veya zararlı böcekler gibi birçok farklı nedenden kaynaklanabilir. Bu nedenle sararan çime rastgele gübre ya da ilaç uygulamak yerine önce sorunun kaynağı doğru belirlenmelidir.
Sararmanın şekli, başladığı bölge, yayılma hızı, toprağın nemi ve çimin türü sorunun anlaşılmasına yardımcı olur. Tüm alanın eşit şekilde sararmasıyla yalnızca belirli hatlarda veya dairesel lekeler hâlinde oluşan sararmanın nedenleri aynı olmayabilir.
Çimler Susuzluktan Neden Sararır?
Yetersiz sulama, özellikle yaz aylarında çim sararmasının en yaygın nedenlerinden biridir. Toprak yeterince nemlenmediğinde çim yaprakları önce matlaşır, gri-yeşil görünür, ardından sararmaya ve kurumaya başlar.
Susuz kalan çimde şu belirtiler görülebilir:
• Yaprakların kıvrılması ve incelmesi
• Üzerinde yüründüğünde ayak izlerinin uzun süre kalması
• Rulo çim ek yerlerinin açılması
• Güneşli bölgelerin gölgeli alanlardan önce sararması
• Toprağın birkaç santimetre altında kuru olması
Sulama yalnızca çim yapraklarını ıslatacak kadar kısa yapılmamalıdır. Suyun kök bölgesine ulaşması gerekir. Bununla birlikte her gün çok kısa sulama yapmak köklerin yüzeyde kalmasına ve çimin sıcaklığa karşı daha hassas hâle gelmesine neden olabilir.
Fazla Sulama Çimleri Sarartır mı?
Evet. Çime fazla su verilmesi de sararmaya neden olabilir. Sürekli ıslak kalan toprakta hava boşlukları azalır ve kökler yeterince oksijen alamaz.
Aşırı sulanan alanlarda genellikle şu belirtiler görülür:
• Zeminde sürekli yumuşaklık ve çamurlaşma
• Ayak basıldığında su çıkması
• Kötü veya ağır toprak kokusu
• Çim köklerinin zayıflaması
• Mantar hastalıklarına benzer lekeler
• Yosun oluşumu
• Çimin kolayca yerinden kalkması
Sulama süresini azaltmak her zaman tek başına yeterli olmayabilir. Bahçede su belirli noktalarda birikiyorsa eğim, toprak yapısı ve drenaj sistemi kontrol edilmelidir.
Drenaj Sorunu Çimi Nasıl Etkiler?
Çim alanın sağlıklı kalabilmesi için fazla suyun zeminden uzaklaşması gerekir. Hatalı tesviye, geçirimsiz ağır toprak veya yetersiz drenaj nedeniyle su biriken bölgelerde kökler havasız kalabilir.
Drenaj problemi çoğunlukla şu alanlarda görülür:
• Bina ve duvar dipleri
• Çukur kalan bölgeler
• Yağmur inişlerinin çevresi
• Yoğun killi toprak bulunan alanlar
• Sulama başlıklarının fazla su verdiği noktalar
• Zemin eğiminin yanlış yönlendirildiği bölümler
Gerekli durumlarda zemine uygun eğim verilmeli, drenaj borusu, mıcır ve geotekstil keçe kullanılmalı; suyun toplandığı noktalarda çamur sifonu gibi çözümler değerlendirilmelidir.
Çim Gübre Eksikliğinden Sararır mı?
Çimlerin sağlıklı yeşil rengini koruyabilmesi için azot başta olmak üzere çeşitli besin maddelerine ihtiyacı vardır. Toprakta yeterli besin bulunmadığında çim açık yeşil veya sarı görünebilir ve gelişimi yavaşlayabilir.
Besin eksikliğinde genellikle bütün alanda daha dengeli bir renk açılması görülür. Ancak yalnızca görüntüye bakılarak hangi besinin eksik olduğu kesin olarak belirlenemez.
Toprak analizi yapılmadan gereğinden fazla gübre kullanmak çime zarar verebilir. Yanlış dozda uygulanan gübre, özellikle sıcak havalarda yaprak ve kök yanıklarına neden olabilir.
Fazla Gübre Çimi Yakar mı?
Evet. Fazla miktarda veya eşit dağıtılmadan uygulanan gübre çim üzerinde sarı ve kahverengi yanıklara neden olabilir.
Gübre yanığında şu durumlar görülebilir:
• Gübre serpme hatları boyunca sararma
• Belirli noktalarda yoğun yanık lekeleri
• Uygulamadan kısa süre sonra renk değişimi
• Yaprak uçlarında kahverengileşme
• Toprak yüzeyinde gübre kalıntıları
Gübre çim türüne, mevsime ve ürünün kullanım talimatına göre uygulanmalıdır. Çok sıcak saatlerde veya susuz kalmış çime gübre verilmemelidir.
Çimin Çok Kısa Biçilmesi Sararmaya Neden Olur mu?
Çimin gereğinden fazla kısa biçilmesi, yeşil yaprak yüzeyinin büyük bölümünü ortadan kaldırır. Bu durum çimin fotosentez kapasitesini azaltır ve yüzeyde sarı veya kahverengi görünüm oluşmasına neden olabilir.
Özellikle tesviyesi bozuk alanlarda biçme makinesi yüksek noktalardaki çimi dipten kesebilir. Bu duruma biçim yanığı veya yüzey kazıması denebilir.
Çim biçiminde genel olarak bir defada yaprak uzunluğunun yaklaşık üçte birinden fazlası alınmamalıdır. Çok uzamış çimler tek seferde dipten kesilmemeli, birkaç biçimde kademeli olarak kısaltılmalıdır.
Kör Biçme Bıçağı Çimleri Sarartır mı?
Kör bıçaklar çim yapraklarını temiz şekilde kesmek yerine yırtar. Yırtılan yaprak uçları kısa süre içinde beyazımsı, sarı veya kahverengi görünebilir.
Çim biçildikten sonra bütün alanda soluk ve yıpranmış bir görüntü oluşuyorsa biçme makinesinin bıçağı kontrol edilmelidir. Keskin ve dengeli bıçak daha düzgün bir kesim sağlar.
Çim Kurdu Sararmaya Neden Olur mu?
Çim alanlarda görülen bazı larvalar ve zararlı böcekler yaprak veya köklerle beslenerek sararmaya neden olabilir. Çim kurdu olarak adlandırılan zararlılar bazen çim üzerinde bir hat boyunca ilerleyen veya düzensiz şekilde genişleyen sarı-kahverengi alanlar oluşturur.
Zararlı bulunan bölgelerde şu belirtiler görülebilir:
• Çim yapraklarında yenmiş veya kesilmiş görünüm
• Akşam ve gece saatlerinde artan hareketlilik
• Çim tabanında küçük larvalar
• Kuşların belirli bölgelerde toprağı sıkça eşelemesi
• Çimin kökten kolayca ayrılması
• Sarı alanların kısa sürede genişlemesi
4 mevsim çim karışımları zararlı hasarından daha fazla etkilenebilir. Bermuda çim ise zarar gördükten sonra sıcak dönemde yatay sürgünleri sayesinde yeniden yayılabilir; ancak yoğun zarar durumunda müdahale gerekir.
İlaç kullanılmadan önce zararlının doğru teşhis edilmesi önemlidir. Her larva zararlı değildir ve gereksiz ilaçlama faydalı canlılara zarar verebilir.
Mantar Hastalığı Çimde Nasıl Anlaşılır?
Çimlerde mantar hastalıkları aşırı sulama, gece sulaması, yüksek nem, sıkışık toprak, fazla azotlu gübre ve yetersiz hava hareketi gibi koşullarda gelişebilir.
Mantar hastalıklarında görülebilecek belirtiler şunlardır:
• Dairesel veya düzensiz sarı-kahverengi lekeler
• Sabah saatlerinde yaprak üzerinde ağ veya pamuk benzeri oluşum
• Yapraklarda küçük lekeler
• Belirli bölgelerin hızla genişlemesi
• Çim tabanında sürekli nem ve ağır koku
Mantar şüphesinde yalnızca ilaç uygulamak yerine sulama programı, drenaj, biçim yüksekliği ve gübreleme düzeni de kontrol edilmelidir.
Köpek İdrarı Çimleri Sarartır mı?
Köpek idrarı, içerdiği yoğun tuz ve azot nedeniyle çim üzerinde sarı veya kahverengi dairesel lekeler oluşturabilir. Bazen lekenin çevresinde daha koyu yeşil bir halka görülür.
Bu tip lekeler genellikle hayvanın sürekli aynı noktayı kullanmasıyla oluşur. Bölgenin kısa sürede suyla seyreltilmesi zararı azaltabilir. Çok hasar gören alanlarda toprak yenileme ve parça çim uygulaması gerekebilir.
Yoğun Kullanım ve Toprak Sıkışması
Sürekli basılan, masa ve sandalye kullanılan veya araç geçişine maruz kalan alanlarda toprak zamanla sıkışır. Sıkışan zeminde köklerin hava ve su alması zorlaşır.
Yoğun kullanım nedeniyle sararan bölgelerde:
• Toprak sertleşir
• Su yüzeyden akabilir veya göllenebilir
• Çim seyrekleşir
• Yabani otlar çoğalabilir
• Kök gelişimi zayıflar
Bu alanlarda havalandırma, toprak iyileştirme veya kullanım yoğunluğuna göre sentetik çim, taş ya da farklı yer örtücü çözümler değerlendirilmelidir.
Gölge Çimleri Sarartır mı?
Çimlerin çoğu sağlıklı gelişebilmek için yeterli güneş ışığına ihtiyaç duyar. Bina gölgesi, sık ağaç örtüsü veya özellikle çam ağaçlarının altı çim yetiştirmek için zor alanlardır.
Gölgedeki çim:
• İnce ve uzun gelişebilir
• Seyrekleşebilir
• Hastalıklara daha açık hâle gelebilir
• Toprak uzun süre nemli kaldığı için sararabilir
• Ağaç kökleriyle su ve besin rekabetine girebilir
Çok yoğun gölgede sürekli yeni çim serilmesi kalıcı çözüm sağlamayabilir. Bu bölümlerde gölgeye dayanıklı yer örtücüler, dekoratif taş veya sentetik çim kullanılabilir.
Bermuda Çim Kışın Neden Sararır?
Bermuda çim sıcak mevsim çimidir. Hava ve toprak sıcaklığı düştüğünde uyku dönemine girerek saman rengi veya kahverengi bir görünüm alabilir.
Bu durum çoğu zaman hastalık veya kuruma değildir. İlkbaharda sıcaklık yükseldiğinde Bermuda çim yeniden yeşermeye başlar.
Kışın yeşil görünüm isteniyorsa sağlıklı Bermuda alanlara sonbaharda Lolium perenne ile ara ekim yapılabilir.
Yeni Serilen Hazır Çim Neden Sararır?
Yeni uygulanan rulo çimlerde sararmanın başlıca nedenleri şunlardır:
• Çimlerin sahaya geldikten sonra uzun süre rulo hâlinde bekletilmesi
• Uygulama sonrasında ilk sulamanın geciktirilmesi
• Rulo altındaki toprağın kuru kalması
• Ek yerlerinin yeterince sıkıştırılmaması
• Sulama başlıklarının bazı noktalara ulaşmaması
• Aşırı sulama ve çamurlaşma
• Köklenmeden önce yoğun kullanım
• Yanlış mevsimde veya uygun olmayan çim türünün seçilmesi
Yeni çimin ilk günlerinde rulonun bir köşesi hafifçe kaldırılarak alt toprağın nemi kontrol edilmelidir.
Sararan Çim Nasıl Düzeltilir?
Çimi düzeltmeden önce sararmanın nedeni belirlenmelidir. Genel olarak şu kontroller yapılabilir:
• Toprağın birkaç santimetre altındaki nem kontrol edilir.
• Sulama başlıklarının bütün alanı eşit sulayıp sulamadığı incelenir.
• Su biriken bölgelerde eğim ve drenaj kontrol edilir.
• Biçme yüksekliği ve bıçak keskinliği değerlendirilir.
• Zararlı böcek ve mantar belirtisi aranır.
• Gübre uygulama zamanı ve miktarı kontrol edilir.
• Gölge ve kullanım yoğunluğu değerlendirilir.
• Çim türünün mevsimsel özellikleri dikkate alınır.
Sorunun kaynağı giderilmeden yalnızca gübre veya ilaç uygulamak geçici sonuç verebilir ve çimin durumunu daha da kötüleştirebilir.
Sararan Alanlara Yeni Rulo Çim Uygulanır mı?
Tamamen zarar görmüş küçük alanlarda eski çim ve sorunlu toprak tabakası temizlenerek parça rulo çim uygulanabilir. Ancak yeni çim serilmeden önce sararmaya neden olan sulama, drenaj, gölge veya toprak problemi çözülmelidir.
Aksi hâlde yeni uygulanan çim de kısa süre içinde aynı şekilde zarar görebilir.
Urla’da Çim Sararması ve Bakım Uygulamaları
Urla, Güzelbahçe, Seferihisar ve Çeşme’de yaz sıcaklığı, rüzgâr, tuzlu su, yoğun güneş ve farklı toprak yapıları çim bakımını etkileyebilir.
Çim alanın sulama sistemi, drenajı, toprak yapısı, güneş alma süresi ve kullanım yoğunluğu birlikte değerlendirilerek sararmanın nedeni belirlenmelidir.
Hazır rulo çim uygulaması, otomatik sulama sistemi, drenaj kurulumu ve çim alan yenileme hizmetleri hakkında bilgi almak için WhatsApp üzerinden bahçenizin fotoğrafını ve yaklaşık ölçüsünü gönderebilirsiniz.
Yorum bırakın